30 marca obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Zero Waste – inicjatywa, która zwraca uwagę na problem marnowania zasobów i potrzebę bardziej odpowiedzialnego podejścia do konsumpcji. W gastronomii temat ten ma szczególne znaczenie, ponieważ to właśnie kuchnia jest miejscem, w którym decyzje dotyczące produktu, sezonowości i techniki przygotowania bezpośrednio przekładają się na skalę odpadów. W restauracji NUTA, wyróżnionej trzykrotnie gwiazdką Michelin, filozofia odpowiedzialnego gotowania jest naturalnym elementem codziennej pracy zespołu. Jak podkreśla chef Andrea Camastra, ograniczanie odpadów w gastronomii nie powinno być jedynie trendem czy marketingowym hasłem, lecz wynikać z szacunku do produktu i świadomości procesów zachodzących w kuchni.
– Każdy produkt, który trafia do restauracji, jest efektem pracy wielu ludzi i procesów natury. Rolą szefa kuchni jest wykorzystanie go w możliwie najpełniejszy sposób. Zero waste nie jest ograniczeniem kreatywności – przeciwnie, bardzo często ją pobudza – mówi Andrea Camastra.
Podejście zero waste zaczyna się długo przed momentem przygotowania potrawy. Kluczowe znaczenie ma planowanie menu, odpowiednie zarządzanie produktami oraz wykorzystywanie ich w różnych formach. W fine diningu oznacza to nie tylko wysoką jakość składników, lecz także maksymalne wykorzystanie ich potencjału. Resztki warzyw mogą stać się bazą do intensywnych wywarów, skórki cytrusów – elementem aromatycznych ekstraktów, a nadwyżki pieczywa – składnikiem nowych tekstur czy fermentacji.
– Kuchnia nowoczesna opiera się na wiedzy i precyzji. Jeśli dobrze rozumiemy produkt, możemy wykorzystać go niemal w całości. Często to właśnie te mniej oczywiste elementy – liście, łodygi czy skórki – niosą ze sobą bardzo interesujące aromaty – podkreśla Camastra.
W Nucie, która w marcu jako jedna z trzech restauracji w Polsce i jedyna w Warszawie otrzymała 4 czapki (toques) w prestiżowym przewodniku Gault&Millau, wszystko, co pozostaje, jest wykorzystane w sposób niezwykle kreatywny.
– Ości jesiotra są pieczone, następnie wędzone i na ich bazie powstaje aromatyczny sos. Z kolei te części sandacza, które nie wejdą w skład dania głównego, przerabiane są na kabanosy z ‘Ndują i serwowane z rybą po grecku – opowiada sous chef Filip Niewiatowski.
Z okazji Międzynarodowego Dnia Zero Odpadów chef NUTY dzieli się kilkoma zasadami, które można zastosować również w domowej kuchni:
Współczesna gastronomia coraz częściej postrzega odpowiedzialność środowiskową jako integralny element swojej działalności. Restauracje fine diningowe, które pracują z produktami najwyższej jakości, szczególnie mocno podkreślają potrzebę świadomego gospodarowania zasobami. W NUCIE dbałość o produkt idzie w parze z kreatywnością i nowoczesnymi technikami kulinarnymi. Dzięki temu możliwe jest nie tylko ograniczenie odpadów, ale także odkrywanie nowych smaków i struktur.
– Kuchnia przyszłości będzie coraz bardziej świadoma. Będzie opierać się na wiedzy, technologii i odpowiedzialności. Zero waste to nie moda – to naturalny kierunek rozwoju gastronomii – podsumowuje Andrea Camastra.