WIBOR pod lupą TSUE. Kredytobiorcy czekają na przełom.

11 września 2025 roku Rzecznik Generalny TSUE przedstawi opinię w sprawie C-471/24, dotyczącą stosowania wskaźnika WIBOR w umowach kredytowych. Wynik tego postępowania może przesądzić o sytuacji setek tysięcy kredytobiorców w Polsce i poprawić położenie konsumentów w relacjach z bankami.

– „Kredytobiorca podpisując umowę, nie ma ani narzędzi, ani wiedzy, aby w pełni zweryfikować ryzyka zmiennego oprocentowania, w szczególności właściwości i przyczyn zmienności wskaźnika WIBOR. Dodatkowo brak wykonania obowiązków informacyjnych przez banki w tym zakresie nieuchronnie prowadzi do zawarcia umowy kredytu obciążonej wadami prawnymi.” – wyjaśnia dr Sebastian Frejowski, radca prawny i pełnomocnik kredytobiorców z Kancelarii Frejowski Twardygrosz Wspólnicy sp.k.

WIBOR – co budzi wątpliwości?

WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) od lat decyduje o oprocentowaniu kredytów hipotecznych i konsumenckich w Polsce. Rata kredytu składa się z marży banku i zmiennego WIBOR-u, którego poziom – jak wskazują krytycy – nie opiera się na realnych transakcjach, lecz na deklaracjach banków.

Dla przykładu, jak wynika z danych administratora wskaźnika, w kwietniu 2024 r. udział rzeczywistych transakcji w wyznaczeniu WIBOR 6M wyniósł zaledwie 2%, a aż 98% stanowiły wewnętrzne szacunki banków. – „W praktyce WIBOR to nie koszt realnych międzybankowych przepływów pieniężnych, ale szacunki i symulacje kilku największych instytucji finansowych w Polsce” – podkreśla dr Frejowski.

Spór przed TSUE – o co chodzi?

Sprawa C-471/24 trafiła do Trybunału po pytaniu prejudycjalnym sądu krajowego. Sednem postępowania jest rozstrzygnięcie czy klauzule odwołujące się do WIBOR mogą zostać uznane za niedozwolone (abuzywne) i wyłączone z umowy. Z perspektywy mec. Frejowskiego najważniejsze dla konsumentów jest stanowisko TSUE w odniesieniu do zakresu obowiązków informacyjnych wykonywanych przez banki, a odnoszących się do zmiennego oprocentowania i WIBOR.

Co dalej z WIBOR-em?

Niezależnie od wyroku TSUE, od 2027 r. WIBOR zostanie zastąpiony nowym wskaźnikiem POLSTR (WIRF), opartym na rzeczywistych transakcjach overnight. Ma on zwiększyć przejrzystość i stabilność rynku. – „Zmiana systemowa to krok w dobrą stronę, ale nie można zapominać o rzeszy kredytobiorców, którzy w przeszłości podjęli decyzję o zaciągnięciu kredytów wprowadzeni w błąd, a teraz z negatywnymi konsekwencjami muszą zmagać się samodzielnie.

5 najważniejszych faktów o sprawie WIBOR przed TSUE

1. Sprawa C-471/24– dotyczy pytania, czy klauzule umów odwołujące się do WIBOR mogą być uznane za abuzywne.
2. 11 września 2025 r.– opinia Rzecznika Generalnego TSUE; wyrok możliwy na przełomie 2025/2026 r.
3. Wątpliwości wobec WIBOR– opiera się głównie na szacunkach banków, nie na rzeczywistych transakcjach.
4. Skutki dla kredytobiorców– możliwe obniżenie rat lub nawet unieważnienie całej umowy.
5. Przyszłość wskaźników– od 2027 r. WIBOR zostanie zastąpiony wskaźnikiem POLSTR (WIRF).

Co powinien zrobić kredytobiorca już dziś?

• Przeanalizuj umowę– sprawdź, jak opisano zasady oprocentowania.
• Skonsultuj się z prawnikiem– oceń, czy klauzule mogą być abuzywne.
• Śledź orzecznictwo– obserwuj wyroki sądów w sprawach WIBOR.
• Przygotuj się na różne scenariusze– od obniżki rat po unieważnienie umowy.